GŁÓWNE OKRĘGI PRZEMYSŁOWE ROSJI

W Związku Radzieckim istnieje wiele wielkich okręgów przemysłowych. Działalność gospodarcza każdego regionu jest wyspecjalizowana w kierunku tych dziedzin, które na danym terenie znajdują najdogodniejsze warunki rozwoju. Na przykład: w północo-zachodniej części ZSRR największą rolę odgrywają — budownictwo maszyn, rybołówstwo i przemysł drzewny; na Uralu — metalurgia żelaza i metali kolorowych oraz przemysł drzewny» Najważniejsze gałęzie gospodarki w każdym okręgu dają produkcję wywożoną do innych regionów kraju. Głównymi okręgami przemysłowymi ZSRR są:

Okręg Centralny (Moskiewski Okręg Przemysłowy) sięga na południe aż po Tułę, gdzie wydobywa się rudy żelaza i węgiel brunatny. Moskwa jest największym ośrodkiem przemysłowym Związku Radzieckiego. Rozwinięty jest tu przemysł samochodowy, maszynowy, elektrotechniczny, chemiczny, precyzyjny i włókienniczy.

Donbas. Nazwą Donbasu określa się Donieckie Zagłębie Węglowe, czyli Basen Doniecki, znajdujący się nad rzeką Dońcem, dopływem Donu. W produkcji węgla zagłębie to należy do największych na świecie.

W okolicach Krzywego Rogu i na Półwyspie Kercz wydobywa się wysokoprocentową rudę żelaza, a w okolicach Nikopola nad Dnieprem rudę manganu, potrzebną do produkcji stali.

Węgiel Donbasu, żelazo krzyworoskie i mangan Nikopola, stanowią podstawę potężnego ośrodka hutnictwa i przemysłu metalowego w ZSRR. Energii elektrycznej dla przemysłu dostarczają liczne elektrownie cieplne oraz wielkie hydroelektrownie na Dnieprze — Dnieproges i Kachowska.

W okręgu przemysłowym dolnego Donu występuje największe w Związku Radzieckim skupienie miast przemysłowych. Wielki wpływ na rozwój gospodarczy całego okręgu miało przekopanie Kanału Wołga—Don im. Lenina, otwartego w roku 1952. Najważniejszym portem jest Rost o w, wielkie miasto przemysłowe u ujścia Donu.

Okręg Uralski jest najbogatszym w ZSRR obszarem górniczym i najstarszym w kraju ośrodkiem metalurgii. Jego złoża mineralne są nie tylko najbardziej różnorodne, ale i obfite. Występują tam rudy żelaza, miedzi, niklu, manganu, a także boksyt, złoto, platyna, diamenty, sól kamienna, sole potasowe, fosforyty i kamienie szlachetne.

W potężnych hutach Swierdłowska, Czelabińska, Magnito-gorska przetapia się rudy żelaza za pomocą węgla sprowadzanego z Okręgu Kuźnieckiego lub z Karagandy w Kazachstanie. Oprócz hutnictwa żelaza i innych metali rozwinął się na Uralu przemysł maszynowy i chemiczny. W Czelabińsku znajdują się fabryki traktorów, jedne z największych na świecie.

Wielkie ilości soli potasowych i fosforytów służą do wyrobu nawozów sztucznych w Soiikamsku nad Kamą.

Okręg Kuźniecki, tzw. Kuzbas, leży w zachodniej Syberii, u stóp Ałtaju. Obfituje w wysokokaloryczny węgiel nadający się znakomicie do hutnictwa. Dawniej duże ilości rud żelaza przywoziło się tu z Uralu. Obecnie wykorzystuje się również miejscowe złoża. Obok hutnictwa żelaza rozwinęło się w Kuzbasie hutnictwo cynku oraz przemysł budowy maszyn i przemysł chemiczny. Głównymi miastami przemysłowymi okręgu kuźnieckiego są: Nowokuźnieck, Nowosybirsk nad Obem i Kemerowo. Dzięki wielkiemu postępowi radzieckich badań geologicznych coraz większe jest wykorzystanie bogactw mineralnych azjatyckiej części ZSRR i związany z tym rozwój przemysłu.

Okręg naftowy Kaukazu i „Drugie Baku”. Okręg kaukaski obejmuje bogate pola naftowe położone na północnych zboczach gór i w okolicy Baku. W samym tylko Baku i jego sąsiedztwie znajduje się ponad 3000 wież wiertniczych. Są one zbudowane nie tylko na lądzie, ale również na Morzu Kaspijskim, dla wydobywania ropy spod dna morskiego.

Ropę kaukaską tłoczy się rurociągami do Batumi nad Morzem Czarnym i do Rostowa celem zaopatrzenia przemysłu w Donbasie. Ropa płynie także tankowcami przez Morze Kaspijskie i w górę Wołgi do środkoworosyjskich okręgów przemysłowych.
Niezwykle cenne są również złoża ropy naftowej położone” między Uralem a środkową Wołgą. Obszar ten nazwano „Drugim Baku”. W Kujbyszewie i Wo łgogradzie zostały zbudowane wielkie rafinerie ropy naftowej.

W związku z niedawno odkrytymi bogatymi złożami ropy naftowej i gazu ziemnego w zachodniej Syberii powstaje nowy okręg przemysłowy w Zagłębiu Tiumeńskim.

Ośrodki przemysłu opartego również na surowcach mineralnych niedawno odkrytych powstają nad Bajkałem, gdzie rozrósł się Irkuck, oraz nad Amurem, gdzie powstało miasto Komsomolsk, zbudowane przez młodzież radziecką.

Elektryfikacja. Ogromne bogactwa węgla, ropy naftowej i gazu ziemnego oraz obfitość „białego węgla” umożliwiły potężny rozwój elektryfikacji. Największe elektrownie wodne zbudowane zostały na Dnieprze w Dniepropietrowsku oraz Kujbyszewie i Wołgogradzie na Wołdze. Liczne zapory wodne i elektrownie znajdują się nad rzekami Kaukazu i Azji Środkowej.

W ostatnich latach wiele uwagi poświęca się rozwojowi Wschodniej Syberii. Prowadzi się wielkie prace nad wyzyskaniem sił wodnych systemu rzecznego Jeniseju i Angary. W 1961 r. do eksploatacji oddano Bracką Elektrownię Wodną na Angarze, która wówczas była największą na świecie. Jeszcze potężniejszą elektrownię zbudowano w Krasnojarsku na Jeniseju. Jest to ogromne osiągnięcie radzieckiej gospodarki na Syberii. Elektryfikacja obejmuje nie tylko centra przemysłowe, lecz dociera również do mieszkańców mniejszych osiedli i wiosek syberyjskich. W planie są dalsze prace nad wykorzystaniem siły wód Angary i innych rzek syberyjskich. Na Angarze w budowie znajduje się nowa elektrownia wodna, której moc ma przewyższyć dotychczasowe. Obecnie Syberia dostarcza 1U energii elektrycznej wytwarzanej w ZSRR.

Coraz większy jest udział energii elektrycznej wytwarzanej przez elektrownie atomowe budowane zwłaszcza na tych obszarach, gdzie niedostateczny jest zasób innych źródeł energii.

Category: turystyka
You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed.Both comments and pings are currently closed.